مسجد هدایت که در خیابان یالی کوشکوی در منطقه امینونو استانبول واقع شده است، عبادتگاهی ریشه‌دار است که دگرگونی یک منطقه بدنام و خطرناک گذشته را به تصویر می‌کشد.
بر اساس اسناد تاریخی و روایات، محله کوچک باغچه‌کاپی روزگاری محلی خشن بود که با قتل، تن‌فروشی و شرایط نامساعد شناخته می‌شد.
به دلیل این شهرت بد، این کوچه به طور غیررسمی توسط مردم محلی «کوچه ملک‌گیرمز» یعنی کوچه‌ای که فرشتگان از آن روی برمی‌گرداندند، نامیده می‌شد.
به دنبال شیوع طاعون ویرانگر در سال 1812، مقامات دوران سلطان محمود دوم تصمیم گرفتند ساختمان‌های این منطقه را به منظور پاکسازی آن تخریب کنند.
با هدف به فراموشی سپردن کامل گذشته تاریک و شوم محله و تصفیه مردم، مسجدی جدید با الهام از واژه عربی هدایت به معنای راهنمایی به سوی راه راست در این نقطه بنا شد.
این بنا که در سال 1814 برای نخستین بار با مصالح چوبی ساخته شد، با گذشت زمان نیازمند بازسازی شد.
در سال 1887 و در دوران سلطنت سلطان عبدالحمید دوم، این بنا توسط الکساندر فالوری، معمار فرانسوی‌تبار، به طور کامل از سنگ و مصالح بنایی بازسازی شد و به شکل امروزی درآمد.
کتیبه موجود بر سردر ورودی حیاط با طرح تزئینی غربی، روند این بازسازی بزرگ را تا به امروز حفظ کرده است.
از نظر معماری، این سازه دو طبقه با سبک ترکیبی خود به عنوان یک تجربه شرق‌شناسانه توصیف می‌شود که در هیچ سبک واحدی نگنجیده است.
علاوه بر دو پنجره بزرگ واقع در نمای شرقی و غربی مسجد، 21 پنجره نیز در گنبد آن تعبیه شده است که نور کافی را فراهم می‌کنند.
امروزه بازدیدکنندگانی که از طریق پله‌ها به طبقه اول می‌روند، با فضای شبستان و حرم گنبدداری روبه‌رو می‌شوند که همچنان به مردم محلی خدمت می‌کند.
Wikimedia research dossier · آخرین بررسی: 2026-10-10 15:06:10
